Rijden zonder verzekering of keuring? Boete & straf 2026

In België is de burgerlijke aansprakelijkheidsverzekering (de BA-autoverzekering) wettelijk verplicht voor elk motorrijtuig dat op de openbare weg komt. De strafbepaling staat in de WAM — de Wet van 21 november 1989 — meer bepaald in artikel 22 §1. Rijden zonder geldige verzekering is dus geen lichte administratieve fout, maar een strafrechtelijk misdrijf. Belangrijk: niet alleen de bestuurder, maar ook de eigenaar en de houder van het voertuig kunnen worden vervolgd.

Wie onverzekerd rijdt, riskeert volgens artikel 22 §1 de volgende straffen (of één ervan):

• • Geldboete: basis €100–€1.000. Met opdeciemen ×10 (sinds 01/02/2026): effectief €1.000 tot €10.000.
• • Gevangenisstraf: van 8 dagen tot 6 maanden.
• • Rijverbod: verval van het recht tot sturen van 8 dagen tot 5 jaar.
• • Inbeslagname: de politie kan het voertuig in beslag nemen of laten takelen tot de verzekering in orde is.

Het Gemeenschappelijk Waarborgfonds en het regres

De zwaarste financiële klap is vaak niet de boete, maar het Belgisch Gemeenschappelijk (Motor)Waarborgfonds (BGWF). Veroorzaakt u onverzekerd een ongeval met schade aan derden, dan vergoedt het Waarborgfonds het slachtoffer in uw plaats. Vervolgens oefent het fonds regres uit op u als onverzekerde bestuurder: u betaalt het volledige uitgekeerde bedrag uit eigen zak terug. Bij een ongeval met een gewonde loopt die claim al snel op tot €17.000 of meer, los van uw strafzaak. Daarom is snel juridisch advies essentieel — vaak draait de discussie niet om het ontbreken van dekking, maar om wie effectief reed of de juiste persoon wordt vervolgd.

Rijden met een verlopen of vervallen keuringsbewijs (de technische keuring of autokeuring) is eveneens strafbaar. De strafmaat omvat een gevangenisstraf van 8 dagen tot 3 maanden en/of een geldboete, waarbij de geldboete net als andere rechterlijke straffen met de opdeciemen (×10 sinds 01/02/2026) wordt vermenigvuldigd. De concrete bedragen die rechtbanken hanteren lopen sterk uiteen; bij een lang verlopen keuring — doorgaans meer dan zes maanden — riskeert u een dagvaarding voor de politierechtbank.

U mag niet zomaar blijven rijden zodra de keuring verlopen is. Er geldt slechts een beperkte uitzondering: rijden mag in principe enkel langs de kortste weg naar een keuringsstation (met een geldige afspraak) of naar een hersteller. Bij herhaling binnen 2 jaar wordt de straf verdubbeld. Bovendien kan uw verzekeraar bij een ongeval de dekking weigeren of de schade op u verhalen als er een oorzakelijk verband met de technische staat van het voertuig bestaat.

Verwar deze technische keuring niet met de medische geschiktheid om te rijden; daarvoor verwijzen wij naar rijongeschiktheid en artikel 42. Een diepere analyse leest u in ons detailartikel over de vervallen technische keuring en de gevolgen.

Niet elke zaak op deze pagina gaat over verzekering of keuring. Ook problemen met de nummerplaat of de inschrijving komen geregeld voor: een ontbrekende, onleesbare, afgedekte of vervalste kentekenplaat, of rijden met een niet-correct ingeschreven voertuig. Daarbij spelen vooral artikel 62bis van de Wegverkeerswet (het belemmeren van de vaststelling van overtredingen) en het KB van 20 juli 2001 over de inschrijving van voertuigen.

Een inbreuk op artikel 62bis wordt gestraft met een gevangenisstraf van 15 dagen tot 3 maanden en een geldboete van €100 tot €1.000 (na opdeciemen ×10 dus €1.000 tot €10.000), of met één van die straffen alleen. Bij herhaling binnen 3 jaar worden die straffen verdubbeld, en de rechter kan een rijverbod uitspreken. Zeker bij een afgedekte of vervalste plaat wordt een dossier dus sneller ernstig dan bestuurders verwachten.

Belangrijk is ook het nummerplaat-vermoeden: staat een voertuig op uw naam ingeschreven, dan wordt u in beginsel vermoed de bestuurder te zijn op het ogenblik van de overtreding. Dat vermoeden is weerlegbaar — verdediging blijft mogelijk — maar u bent wel de eerste die wordt aangeschreven en moet dus snel en correct reageren.

Niet elke verkeersinbreuk leidt tot een dagvaarding. Veel lichtere overtredingen worden afgehandeld via de bekende 4 graden met vaste perceptiebedragen voor de onmiddellijke inning. Dit zijn vaste sommen — géén ×10-berekening — naast een administratieve toeslag.

Een 4e-graadsovertreding wordt voor Belgische bestuurders doorgaans via een dagvaarding afgehandeld in plaats van een onmiddellijke inning. Komt een zaak voor de politierechtbank, dan gelden niet de vaste perceptiebedragen maar de rechterlijke geldboetes met opdeciemen ×10. Voor betaling of een aanmaning: uw verkeersboete betalen. Lichtere feiten zoals snelheidsovertredingen en gsm achter het stuur behandelen wij apart; zwaardere feiten zoals alcohol en drugs in het verkeer of een vluchtmisdrijf vallen buiten deze vaste tarieven.

Na een controle kunt u verschillende documenten ontvangen. Het proces-verbaal moet in principe binnen 14 dagen worden verzonden (artikel 62 Wegverkeerswet); een te laat verstuurd PV verliest zijn bijzondere bewijswaarde. Bij lichtere inbreuken volgt vaak een onmiddellijke inning; bij zwaardere of betwiste feiten — rijden zonder verzekering, een ernstige keuringsovertreding — kan het parket beslissen u te dagvaarden voor de politierechtbank.

Wordt u bij verstek veroordeeld, dan geldt voor verzet een termijn van 15 dagen en voor hoger beroep 30 dagen. Ook de verjaring is belangrijk: afhankelijk van de inbreuk gelden termijnen van 2, 3 of 5 jaar. Let op: de mogelijkheid om de verjaring te stuiten is afgeschaft sinds 28 april 2024, waardoor zaken sneller afgehandeld moeten worden.

Bij herhaling wordt de straf zwaarder. De wet voorziet daarvoor in artikel 38 §6 Wegverkeerswet: een tweede zwaar dossier binnen de wettelijke termijn leidt tot hogere geldboetes (×10), een langer rijverbod en vaak verplichte herstelexamens. Meer hierover op herhaling in verkeerszaken.

Een verkeersdossier draait zelden alleen om "de boete". Vaak gaat het ook over bewijs, de identiteit van de bestuurder, procedurefouten, het rijverbod, de verzekeringsgevolgen of het regres door het Waarborgfonds. Een gespecialiseerde verkeersadvocaat onderzoekt:

• • of de juiste persoon wordt vervolgd;
• • of de kwalificatie juridisch correct is;
• • of er ruimte is om een rijverbod te beperken;
• • of een inbeslagname kan worden aangevochten;
• • of een minnelijke regeling of mildere straf haalbaar is.

Voor veel bestuurders is die bijstand vaak volledig gratis via de rechtsbijstandsverzekering bij hun autopolis — iets wat nog te weinig wordt nagekeken. Upload eenvoudig uw boete, PV of dagvaarding voor een gratis eerste inschatting, of vraag direct gratis bijstand aan.